|
Kekik
(Thymus serpyllum,
Thymus vulgaris) çimenlik tarla kıyılarında,
orman kıyılarında, ve çayırlardaki karınca yuvalarının üstünde
yer almaktan hoşlanır. Güneş ve sıcak istediği için, toprak
sıcaklığının fazla olduğu kayalık ve dağlık bölgelere çoğalır.
Güneşli öğlen sıcaklarında menekşe renkli çiçeklerinden yayılan
güzel koku, arıları ve böcekleri kendisine çeker. Kendilerine
özgü bir kokuya sahip olan bu çiçekler beni çocukluğumdan beri
etkilemiştir. Ülkemizde kekik adı
altında Origanum (Mercanköşk
türleri) türlerinden elde edilen drogun satışı yapılmaktadır.
Eterli uçucu yağ;
Thymol (%50 civarında),
Carvacrol,
Borneol, Cymol,
Pimen, Tanen
ve flavonlar içerir. Öncelikle baharat olarak kullanılır.
Yağlı ve ağır yemeklerin tadını zenginleştirir, sindirimi
kolaylaştırır. Şifalı bitki olarak
kekik; öncelikle kramp çözücü, dezenfekte edici
ve balgam söktürücü olarak kullanılır. Akciğer ve
bronşlar, mide ve bağırsaklar, kekiğin başlıca
kullanım alanlarıdır. Bitkinin önemli etken maddesi olan eterli
uçucu yağlar kana karışıp, bronşiyal kasları etkileyerek,
krampları çözebilir. Aymı zamanda o bölgelerde bakteri
oluşumunu önler. Öksürük ve üst solunum yolları
iltihabında çay içimi
ve gargara biçiminde kullanılabilir.
Kekik iştah açar ve
sindirim sistemini uyarır. Sindirim sisteminde görülen
ekşimeler ve kramplı ağrılar bir bardak
kekik çayı ile geçiştirilebilir,
kötü kokulu ve yumuşak dışkı normalleşir. Boğmaca ve
öksürük, sinir sistemi zafiyeti, romatizma ve
bağırsak hastalıklarına karşı,
çay içiminin yanısıra,
kekik banyoları
da çok yararlıdır. Güçzüz, zayıf ve solgun çocuklara da
kekik banyosu
yaptırılabilir.
Kekik çayı
ile ayrıca adet kanamaları dengelenebilir, adet
zamanlarındaki kramplı ağrılar geçiştirilebilir, ergenlik
sivilceleri iyileştirilebilir.
kekik çayı içimi ve kekikle
karıştırılmış bal yenmesiyle organizma güçlendirilebilir ve
dengeye kavuşturulabilir.
Kekik tentürü friksiyonları ile (ovarak
sürme) romatizmal ağrılar,
sinirsel rahatsızlıklar ve
organ titreklikleri tedavi
edilebilir.
Sıcak kekik
yastıkları ağrılı bölgenin üstüne konularak büyük
rahatlıklar sağlanabilir. Bu küçük bitki yastıklarını herkes
hazırlayabilir. Kekik, öksürük
ve mide rahatsızlıklarına karşı başka bitkilerle
karıştırılarak
daha da başarılı biçimde kullanılabilir.
Kekik
çayı,
bedenin değerli organlarını temizler. Sabahları kahve
veya çay yerine bir bardak kekik çayı içen, etkisini kısa
sürede fark edecektir: Zeka keskinliği, midede rahatlık,
sabah öksürüğüne tutulmamak ve genel bir rahatlık.
Kekik,
papatya ve
civanperçemi, güneşli havada
toplanıp, bir kuru bitki
yastığı hazırlanır.
Bu yastığı uygularken, bir yandan
da aynı bitkilerin karışımından hazırlanmış çay içildiğinde,
sinirsel yüz ağrıları iyileşebilir. Eğer aynı zamanda
kramp da varsa, kurutulmuş
kurtpençesi yastığı uygulamak
gerekir.
Kekik,
çiçeklenme zamanı olan haziran- ağustos arasında toplanır ve
öğlen sıcağında toplananları en etkili olanlarıdır.
Kekik yağı,
kötürümlükte, kalp krizlerinde, organ sertleşmesinde (skleroz
), kas erimesinde, romatizmada ve burkulmalarda
kullanılabilir.
Mide ve dölyatağı kramplarında bitkinin
içten ve dıştan kullanılması önerilir. Günde 2 bardak
kekik çayı
içilmelidir. Dıştan kullanıldığında, bitkilerin sap ve
çiçeklerinden hazırlanmış bir
kuru bitki yastığı
uygulanmalıdır. Yatmadan önce bu yastık sıcak hava ile ısıtılır
(kaloriferin üzerine koyarak veya saç kurutma makinası
kullanılabilir) ve midenin veya dölyatağının (rahim) üstüne
koyulur. Tümörlerde, eziklerde ve eskimiş romatizmalarda
da bu yastık önerilir. Solunum yolları hastalıklarında,
kekik,
sinirliot ile birlikte çok eski
zamanlardan beri kullanılmakta olan etkili bir yöntemdir.
Balgamlı bronşitlerde, bronşiyal astımda ve hatta
boğmacada, kekik ile
sinirliot karışımını çayı,
limon ve
nöbet şekeri ile karıştırılarak, günde 4-5 bardak
içilebilir. Zatürre tehlikesine karşı bu çay saatte 1
yudum içildiğinde etkisini gösterecektir.
Kekik'in, alkol
bağımlılığına karşı kullanılabileceğini de unutmamak
gerekir. Bir avuç dolusu bitki, 1 litre kaynar suda haşlanır ve
demlenmesi için 2 dakika beklenir.
Çay termosa koyulur ve
hastaya 15 dakikada 1 yemek kaşığı içirilir. Sonra mide
bulanması, kusma, dışkı ve idrar çıkarma, terleme, yemek ve
içmek için duyulan büyük iştah izler. Bu uygulama doğal olarak
bir kerede kalmamalı ve gerektiğince yinelenmelidir.
Kekik, sara krizlerine karşı da
önerilebilir. Günde 2 bardak içilen bitki çayı yalnızca
krizler arasında değil, yıl boyunca, 10 günlük aralarla 2-3
haftalık kürler halinde uygulanmalıdır.
UYARILAR : Kekik Çayı,
içerisindeki en etkili madde olan eterli uçucu yağın (Thymol)
yitirilmemesi için hiçbir zaman kaynatılmaz!
Hamilelerin (Düşükleri kolaylaştırır ve bebeğin rahimden
çıkmasını çabuklaştırır.) kullanmaması tavsiye edilir.
Önerilen dozlar aşılmadığında, bilinen hiçbir yan etkisi yoktur.
Fakat kekik yağının içten kullanımında aşırılığa
kaçılması, tiroid bezinin işlevini arttırabilir. Bu nedenle
guatr hastalarının kekik yağını kullanmaması tavsiye
edilmektedir. Kekik çayı içimi ise böyle bir duruma yol açmaz.
Kullanım Biçimleri:
Çay hazırlamak :
Yarım veya bir tatlı kaşığı
kurutulup, ince kıyılmış kekik,orta boy bir su bardağı dolusu
kaynar suyla haşlanır, üstü kapatılarak 8-10 dakika
demlendirilir ve süzülür. Günde 2-3 bardak yeni demlenmiş
olarak, aç karnına veya öğün aralarında, soğutulmadan ve
yudumlanarak içilir.
Kekik
Banyosu: 70-100 gr kurutulmuş kekik bir tülbentin içine
gevşekçe bağlanarak 2-3 litre soğuk suya eklenir. Kaynama
derecesine kadar ısıtıldıktan sonra (kaynatılmaz), üstü kapalı
olarak 15 dakika demlendirilir. Tülbentteki posa iyice
sıkıldıktan sonra sıcak banyo suyuna (Küvet) eklenir. Banyo suyu
sıcaklığı 37-38 derece arasında olmalıdır ve banyo süresi 15-20
dakikayı aşmamalıdır. Bu süre boyunca küvet içerisinde
oturularak yapılan banyodan sonra üşütülmemeli ve bir bornoza
sarılınarak yatakta bir süre dinlenilmelidir.
Kekik Tentürü : Öğlen
güneşinde toplanmış ve ince kıyılmış çiçekli dallar, gevşekçe,
bir şişenin boğazına kadar doldurulur, üstüne konyak veya 35-40
derecelik etil alkol, bitkilerin üstüne çıkana kadar eklenir.14
gün boyunca, arada bir çalkalanarak, güneşli ve sıcak bir
ortamda bekletilir, sonra tülbentten geçirilerek süzülür. Koyu
renkli şişelerde, serin bir ortamda saklanmalıdır.
Bitki
yastığı: Öğlen güneşinde toplanıp kurutulmuş çiçekli
dallar, ince kıyılarak keten bezinden yapılmış bir yastığa
doldurulur ve ağzı dikilir.yatmadan önce sıcak, kuru hava ile
(Örnek : Kaloriferin üzerinde veya saç kurutma makinası
kullanılabilir) ısıtılır ve hasta organın üstüne koyulur.
Kekik Yağı:
Aynı tentür işlemi gibidir, konyak yerine, sızma zeytinyağı
kullanılır. Bir şişenin içine doldurulan çiçeklerin üstüne
sızma zeytin yağı eklenerek, 10 gün güneşte bekletilir ve
kullanılacak kadarı süzülür.
Karışım:
Öksürüğe karşı, 2 ölçü kekik, 1
ölçü
sinirliot, 1 ölçü ezilmiş
anason iyice karıştırılır. Bir
tatlı kaşığı bitki "Çay Hazırlamak" başlığı altında belirtildiği
şekilde demlenir ve balla tatlandırılarak, küçük yudumlarla
içilir. |